Lekarz, przyrodnik, dyrektor gimnazjum i rektor uczelni: dorobek Edwarda Feliksa Lubicz-Niezabitowskiego połączył badaczy z Wielkopolski i Podhala. Konferencja odbyła się 17 października 2026 r. w Auli Akademii Nauk Stosowanych w Nowym Targu. Jej przeprowadzenie potwierdziło Muzeum Tatrzańskie w relacji z 19 października.
Od nowotarskiego gimnazjum do Poznania
Organizatorzy poświęcili spotkanie działalności naukowej, medycznej, pedagogicznej i społecznej profesora. Jego droga zawodowa obejmowała nowotarskie gimnazjum oraz Uniwersytet Poznański, którego rektorem był w roku akademickim 1928/1929.
Warto precyzyjnie rozróżnić pełnione funkcje. Wydane przez UAM „Protokoły posiedzeń Senatu Uniwersytetu Poznańskiego” wymieniają go jako dziekana Wydziału Rolniczo-Leśnego w latach 1921-1923 oraz prodziekana Wydziału Lekarskiego w roku 1923/1924.
Pracownia przyrodnicza i pomoc dla uczniów
Uniwersytecki „Poczet rektorów Almae Matris Posnaniensis” opisuje konkretną działalność Lubicz-Niezabitowskiego w Nowym Targu. W gimnazjum zorganizował gabinet przyrodniczy, pracownię naukową i ambulatorium. Uczniowską pracownię wyposażył między innymi w mikroskopy, sprzęt do mikrofotografii oraz akwaria.
Ambulatorium powstało z funduszy prywatnych, a profesor bezpłatnie pomagał uboższej młodzieży góralskiej. Łączył więc obowiązki nauczyciela z praktyczną opieką medyczną. W czasie pobytu na Podhalu prowadził również badania torfowisk wysokich i owadów. Ten rozdział jego życia wyjaśnia, dlaczego konferencja dotyczyła jednocześnie szkolnictwa, nauki i działalności społecznej.
W programie kolekcje zoologiczne i Bór na Czerwonem
Przygotowany przed spotkaniem program przewidywał referat Macieja Michalskiego o badaniach biograficznych oraz wystąpienie Szymona Konwerskiego o przyrodniczych zainteresowaniach profesora. Marcin Warchałowski miał przedstawić jego kolekcje zoologiczne, a Krzysztof Przybyła badania stanowiące podwaliny ochrony torfowiska Bór na Czerwonem.
Drugą część programu wypełniały zagadnienia genealogii, nauczycieli profesora, jego pracy dyrektorskiej i rektorskiej. Przygotowany zestaw tematów pokazywał rozpiętość badań nad jego biografią: od zbiorów przyrodniczych po historię instytucji.
Spotkanie w roku kilku rocznic
Uczelnia powiązała konferencję ze 105. rocznicą nadania profesorowi honorowego obywatelstwa Nowego Targu i 80. rocznicą jego śmierci. Wskazała też jubileusz 680-lecia praw miejskich oraz 25-lecie ANS.
Zdjęcie wyróżniające: Bór na Czerwonem, czerwiec 2025 r. Zdjęcie ilustruje jeden z tematów programu konferencji; nie przedstawia jej uczestników. Fot. Julian Nyča, Wikimedia Commons, CC BY 4.0. Pomniejszenie i kompresja JPEG.
Ilustracja 1: Julian Nyča; źródło ilustracji; licencja.
Źródło informacji: Muzeum Tatrzańskie; Źródło 2; Źródło 3; Źródło 4.
